Geri dönüşümün tüm insanlar, yaşayan tüm canlılar ve genel olarak doğa için bu kadar önemli olduğu günümüz şartlarında en büyük geri kazanım atık su tesislerinin çalışmaları ile kazanılmıştır. Bu nedenle arıtma tesisleri nasıl çalışır konusunda gereken aydınlatma ve bilgilendirilmeler yapılmalı, gelecekte suyun olmadığı bir dünyanın nasıl bir yer olabileceği konusunda gerekirse kamu spotları hazırlanmalıdır.
Arıtma tesisleri nasıl çalışır ve neden kurulması gereklidir sorularına cevap olması açısından öncelikle atık suyun oluşumu konusuna biraz değinebiliriz. Evlerde, fabrikalarda, sanayi sektöründe, genel olarak tüm ortak yaşam alanı ve iş yerlerinde kullanılan sular, içlerine karışan insansal atıklar ve tesis sanayi atıkları nedeniyle kirlenir. Bu atık suların çevreye zarar vermeyecek hale dönüştürülmesi ve yeniden kullanılabilir olması arıtma tesisleri nasıl çalışır konusundaki vereceğimiz bilgilerin temelini oluşturuyor.
Evsel kullanımın ya da yağmur sularının birikimi ile oluşan suyun kanalizasyona ulaşımından sonra, Sular İadesi tarafından kurulan arıtma tesislerinin dışında, birçok tesisin kendi arıtma tesisini de oluşturduğunu görmekteyiz. Yasal düzenlemelerle kontrol altında tutulan, kurulumu zorunlu hale getirilen bu atık su arıtma tesisleri de suyun geri kazanımına olumlu bir katkı sağlamaktadır. Bunun dışında sırf suyun geri kazanımı değil, aynı zamanda doğaya ve insan sağlığına zararlı atıkların, toprağa ya da yeniden su kaynaklarına erişimi de önlenmiş olur.
Arıtma tesisleri nasıl çalışır sorusuna yanıt vermemiz gerekirse, tesisisin kuruluş amacına, tesise giren suyun özelliğine göre işlemler fiziksel, kimyasal ve biyolojik arıtma sistemleri olarak üç bölüme ayrılır. Fiziksel arıtmanın aşamaları: İçindeki katı maddelerin çökertilmesi için kaba ızgaradan ardından ince ızgaradan geçirme, kum tutuculardan geçirme, çökertme tanklarına aktarma ve son olarak filtrasyon havuzlarına geçiştir. Amaç asılı duran ya da çökmüş halde bulunan maddeleri sudan uzaklaştırmaktır. Diğer aşama suyu kimyasal olarak arındırmaktır. Bu arındırma, atık suya ozon, klor gibi kimyasal maddeler eklenerek zararlı maddeleri uzaklaştırma şeklinde gerçekleşir. Biyolojik arıtma sistemlerinde ise suda çözünmüş zararlı organizmalar, biyolojik filtreler, aktif çamur, stabilizasyon havuzu gibi biyokimyasal reaksiyonlar vasıtasıyla sudan arındırılır. Biyolojik arıtma ardından atık su son çökertme havuzuna alınır ve dezenfeksiyon, fosfor ve azot giderimi gibi aşamalarla arındırma tamamlanır.